Tin tức

Nguyên nhân máy xúc di chuyển yếu và Cách xử lý hiệu quả

xe-xuc-lat-di-chuyen-yeu-6

Tình trạng máy đào hoạt động chậm chạp hoặc mất lực đẩy làm giảm đáng kể tiến độ thi công của bạn. Tìm hiểu rõ nguyên nhân máy xúc di chuyển yếu  cùng các hư hỏng liên quan trong hệ thống thủy lực sẽ giúp bạn sớm phát hiện sự cố, tiết kiệm chi phí sửa chữa và duy trì độ bền cho thiết bị. Đội ngũ kỹ thuật tại công ty Cơ Giới Miền Nam đã tổng hợp chi tiết các nguyên nhân gốc rễ và hướng dẫn bạn từng bước xử lý qua bài viết dưới đây.

xe-xuc-lat-di-chuyen-yeu

Nội dung bài viết:

Dấu hiệu nhận biết máy xúc di chuyển yếu trên công trường

Khi vận hành trên nền đất yếu, dốc cao hoặc chở tải nặng, bạn có thể dễ dàng nhận thấy máy đào di chuyển chậm hơn bình thường. Một số dấu hiệu điển hình gồm:

  • Máy xúc di chuyển lệch hẳn về một bên, một bên dải xích quay chậm hoặc không thể tự leo dốc.

  • Động cơ vẫn hoạt động ở vòng tua cao nhưng tốc độ di chuyển của dải xích không tăng tương ứng.

  • Xuất hiện tiếng rít, tiếng gằn máy hoặc tiếng kêu lạ phát ra từ khu vực motor di chuyển và bộ giảm tốc.

  • Nhiệt độ cụm truyền động chân chạy tăng cao bất thường sau thời gian ngắn làm việc.

Để xác định chính xác bộ phận bị lỗi, bạn cần kiểm tra lần lượt từng cụm chi tiết từ hộp số, bơm di chuyển, bộ van phân phối cho đến đường ống thủy lực.

Các sự cố về hệ thống truyền lực và bơm di chuyển

Hệ thống truyền lực và bơm di chuyển cung cấp lưu lượng cũng như áp suất trực tiếp cho motor chân chạy. Bất kỳ sự suy giảm nào ở cụm chi tiết này đều làm thiết bị di chuyển kém linh hoạt.

Áp suất bơm dầu hộp số ở mức thấp

Khi áp suất dầu hộp số xuống thấp, các đĩa ma sát trong hộp số không thể ép chặt, dẫn đến tình trạng trượt tải và làm giảm lực kéo của máy.

  • Nguyên nhân: Lượng dầu bôi trơn trong hộp số bị thiếu hụt; phớt chặn dầu bị rách hoặc gioăng cao su bị chai cứng khiến dầu rò rỉ ra ngoài; lưới lọc dầu đáy cacte bị cặn bẩn bám dày làm nghẹt đường hút của bơm.

  • Cách xử lý: Kiểm tra que thăm dầu và bổ sung dầu hộp số đúng phẩm cấp. Bạn cần tháo đáy cacte, vệ sinh sạch lưới lọc và thay thế bộ gioăng phớt mới nếu phát hiện vết nứt hoặc rò rỉ dầu.

Áp suất bơm di chuyển không đạt tiêu chuẩn

Bơm di chuyển không tạo đủ áp suất làm việc khiến motor thủy lực không đạt được mô-men xoắn cần thiết để quay dải xích.

  • Nguyên nhân: Van điều áp chính (main relief valve) của đường di chuyển bị kẹt do cặn bẩn, lò xo van bị mỏi hoặc cài đặt sai áp suất chuẩn; bộ piston và mặt chà bên trong bơm thủy lực bị xước làm lọt áp suất.

  • Cách xử lý: Dùng đồng hồ đo áp suất chuyên dụng để kiểm tra áp lực tại cổng đo của bơm. Vệ sinh cụm van điều áp, cân chỉnh lại vít điều áp theo đúng thông số kỹ thuật của nhà sản xuất. Nếu ruột bơm bị mòn sâu, bạn nên đưa máy đến xưởng kỹ thuật của công ty Cơ Giới Miền Nam để phục hồi hoặc thay mới bộ ruột bơm.

Mức dầu hộp số dâng cao bất thường

Mức dầu trong hộp số tăng cao đột ngột mà không qua châm thêm là hiện tượng bất thường, gây nóng hộp số và làm giảm hiệu suất truyền động.

  • Nguyên nhân: Phớt chặn giữa motor thủy lực và hộp số giảm tốc di chuyển bị rách, khiến dầu thủy lực áp suất cao từ motor tràn sang khoang chứa dầu bôi trơn của hộp số.

  • Cách xử lý: Xả bớt dầu thừa để kiểm tra độ nhớt và màu sắc của dầu. Bạn cần tháo rời motor di chuyển, kiểm tra trục và thay thế phớt chặn trục (shaft seal) chịu áp lực cao nhằm ngăn chặn triệt để sự thất thoát dầu giữa hai khoang.

Động cơ ga cao nhưng thiết bị không thể di chuyển

Hiện tượng động cơ gầm to khi kéo ga lớn nhưng máy xúc vẫn đứng yên hoặc nhích rất chậm chứng tỏ lực truyền động bị ngắt quãng giữa chừng.

  • Nguyên nhân: Phớt piston của bộ ly hợp số bị rách làm mất hoàn toàn áp lực ép đĩa ma sát; van phân phối di chuyển bị kẹt ở vị trí trung gian; hoặc khớp nối giữa động cơ và bơm thủy lực bị trượt then, gãy lò xo giảm chấn.

  • Cách xử lý: Kiểm tra áp suất điều khiển (pilot pressure) cấp đến ngăn kéo di chuyển. Bạn cần tháo kiểm tra cụm van trượt điều khiển, thay thế bộ phớt piston ly hợp và kiểm tra lại tình trạng cơ khí của khớp nối giảm chấn.

Máy xúc tiến bình thường nhưng không thể lùi

Sự cố một chiều này cho thấy hệ thống truyền động cơ học vẫn hoạt động, lỗi nằm ở cơ cấu đảo chiều dòng dầu hoặc tín hiệu điều khiển.

  • Nguyên nhân: Đứt dây điện cấp nguồn cho van điện từ (solenoid) điều khiển chiều lùi; van điện từ bị cháy cuộn hút; hoặc van trượt đảo chiều trong ngăn kéo thủy lực bị kẹt do hạt bẩn cơ học lọt vào khe hở.

  • Cách xử lý: Sử dụng đồng hồ vạn năng kiểm tra tín hiệu điện tại giắc cắm van solenoid khi gạt cần lùi. Nếu cuộn điện còn tốt, bạn tiến hành tháo lõi van trượt, dùng dung dịch tẩy rửa chuyên dụng làm sạch mạt bẩn và mài nhẹ các vết xước nhỏ nếu có.

Các sự cố do thao tác điều khiển bị xung đột

Hiện tượng các thao tác can thiệp lẫn nhau thường xuất phát từ việc rò rỉ áp suất qua các cụm van điều khiển hoặc khớp quay trung tâm.

Mất thao tác quay toa hai bên nhưng động cơ bị ghì tải

Khi bạn gạt cần quay toa về cả hai bên mà bàn quay không nhúc nhích, đồng thời động cơ có hiện tượng bị ghì tải và khói đen, hệ thống thủy lực đang phải chịu áp suất cực đại.

  • Nguyên nhân: Phanh quay toa (swing brake) không được mở do mất áp lực nhớt mở phanh; van xả phanh bị kẹt; hoặc cụm bánh răng giảm tốc quay toa bị kẹt cơ khí do vỡ răng.

  • Cách xử lý: Kiểm tra áp lực dầu điều khiển mở phanh quay toa tại motor. Nếu áp lực đạt chuẩn nhưng phanh không nhả, bạn cần tháo cụm đĩa phanh để kiểm tra độ mòn hoặc kẹt dính. Đồng thời, kỹ thuật viên cần quay thử bánh răng lai bằng tay để loại trừ khả năng kẹt cơ cấu vòng bi xoay.

Thao tác nâng cần làm thiết bị tự di chuyển

Khi bạn kéo cần nâng cần chính (boom), thiết bị lại tự động trôi hoặc di chuyển nhẹ dải xích về phía trước.

  • Nguyên nhân: Thợ kỹ thuật từng cân chỉnh ép van áp lực quá mức khiến áp suất hồi tăng đột biến; lò xo hồi vị của ty ngăn kéo di chuyển bị gãy hoặc yếu, làm ty trượt bị hút lệch khi có dòng dầu hồi áp suất cao chạy qua.

  • Cách xử lý: Kiểm tra và hiệu chỉnh lại áp suất các van an toàn về mức tiêu chuẩn. Tháo ngăn kéo điều khiển di chuyển để kiểm tra tình trạng lò xo hồi vị và độ khít của ty trượt, thay thế lò xo mới nếu phát hiện độ đàn hồi kém.

Thao tác di chuyển làm máy tự quay toa

Ngược lại với trường hợp trên, khi bạn đạp bàn đạp di chuyển thì toa máy xúc lại tự động quay tròn chậm theo một hướng.

  • Nguyên nhân: Khớp xoay trung tâm (center joint) bị xước nòng hoặc mòn toàn bộ sin phớt ngăn cách giữa đường dầu di chuyển và đường dầu quay toa, dẫn đến hiện tượng dầu áp suất cao từ chân chạy rò rỉ sang motor quay toa.

  • Cách xử lý: Rút ruột khớp xoay trung tâm, kiểm tra độ xước trên bề mặt trục và nòng áo. Bạn cần vệ sinh sạch sẽ, thay thế toàn bộ bộ gioăng phớt trung tâm đúng kích thước tiêu chuẩn để khắc phục hiện tượng thông khoang nhớt.

Các sự cố liên quan đến dầu thủy lực và cặn bẩn

Dầu thủy lực đóng vai trò truyền lực và bôi trơn cho toàn bộ hệ thống. Chất lượng dầu xuống cấp sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sức kéo của máy.

Nhớt đen và cặn trắng xuất hiện trong thùng dầu thủy lực

Màu sắc dầu thủy lực chuyển sang đen đục kèm theo các hạt lơ lửng màu trắng sáng là dấu hiệu của sự xuống cấp nghiêm trọng.

  • Nguyên nhân: Bạc lót (bạc lông) bằng hợp kim nhôm hoặc đồng trong bơm và motor bị mài mòn tạo ra bột trắng; phớt làm kín của xi lanh thủy lực bị rách, khiến bụi đất bên ngoài lọt vào hòa lẫn với nhớt làm dầu bị biến tính thành màu đen.

  • Cách xử lý: Ngừng vận hành thiết bị ngay để tránh làm xước bề mặt piston bơm. Bạn cần tháo kiểm tra các xi lanh, thay mới toàn bộ phớt gạt bụi, súc rửa thùng dầu thủy lực và thay nhớt mới đúng định lượng.

Mạt kim loại dài xuất hiện trong thùng thủy lực

Nếu bạn thấy những sợi mạt kim loại dạng xoắn hoặc sợi dài lắng dưới đáy bình dầu, đây là dấu hiệu của hiện tượng cọ sát cơ khí nghiêm trọng.

  • Nguyên nhân: Xước nòng xi lanh thủy lực do có dị vật cứng lọt vào; hoặc các lá đĩa ma sát trong motor di chuyển bị cào xước nặng do thiếu dầu bôi trơn.

  • Cách xử lý: Tháo lọc hồi thủy lực để kiểm tra lượng mạt bám trên lõi lọc. Bạn cần tiến hành tháo từng ty xi lanh để xác định xi lanh bị cào xước, đưa về xưởng cơ khí tiện láng hoặc thay thế nòng ống mới, sau đó súc rửa toàn bộ hệ thống đường ống.

Nhiệt độ dầu thủy lực tăng cao bất thường

Nhiệt độ dầu vượt quá ngưỡng 80 độ C khiến độ nhớt của dầu giảm mạnh, gây tụt áp suất làm việc và khiến máy xúc càng làm càng yếu.

Nguyên nhân gây nóng dầu thủy lực Biểu hiện thực tế Cách xử lý đề xuất
Két làm mát dầu bị bám bụi bẩn Cánh tản nhiệt phủ kín đất cát, gió không xuyên qua được Dùng máy xịt rửa áp lực làm sạch cánh tản nhiệt két dầu
Van điều áp bị hở hoặc cài quá thấp Dầu liên tục hồi về thùng ở áp cao sinh nhiệt lớn Kiểm tra, rà lại bệ van hoặc thay thế cụm van điều áp
Bơm thủy lực bị mòn khe hở mặt chà Máy làm việc khoảng 30 phút là yếu hẳn, tiếng bơm rít Phục hồi bề mặt tiếp xúc của bơm hoặc thay ruột bơm

Các sự cố về áp suất làm việc và bộ van phân phối

Bộ van phân phối (ngăn kéo) là trung tâm điều phối lưu lượng dầu đến từng bộ phận công tác của máy xúc.

Động cơ ga nhỏ hoạt động bình thường nhưng ga lớn lại yếu

Một số dòng máy xúc gặp tình trạng lạ: khi để ga nhỏ máy xúc đào đất bình thường, nhưng khi kéo ga lớn máy lại bị lịm và các thao tác di chuyển bị chậm rõ rệt.

  • Nguyên nhân: Áp suất bơm điều khiển (pilot pump) vượt quá mức quy định (thường vượt ngưỡng 40 kg/cm2 ), khiến đĩa nghiêng của bơm chính mở hết góc tối đa ngay từ đầu, dẫn đến hiện tượng quá tải cho động cơ và làm động cơ bị tụt vòng tua.

  • Cách xử lý: Gắn đồng hồ đo áp suất bơm khiển, nới ốc điều chỉnh van giảm áp của mạch điều khiển về mức tiêu chuẩn (dao động từ 35 đến 40 kg/cm2 tùy dòng máy).

Tiếng kêu lạ phát ra từ bộ van phân phối

Tiếng rít chói tai hoặc tiếng rung giật tại ngăn kéo thủy lực thường đi kèm với việc giảm sút tốc độ của thao tác tương ứng.

  • Nguyên nhân: Ty van trượt bị xước hoặc mòn thân van khiến dầu áp suất cao luồn qua khe hở sang khoang hồi; hoặc lò xo giảm chấn của van an toàn nhánh bị gãy.

  • Cách xử lý: Tháo cụm van phát ra tiếng kêu, kiểm tra bề mặt ty trượt. Nếu khe hở giữa ty và vỏ van quá lớn, bạn cần tiến hành mạ phục hồi hoặc thay thế cụm ngăn kéo mới để đảm bảo độ kín khít.

Hệ thống thủy lực mất áp suất đột ngột

Thiết bị đang làm việc bình thường thì toàn bộ cần, gầu và chân chạy đều mất lực hoặc không thể cử động.

  • Nguyên nhân: Gãy trục bơm thủy lực chính; hỏng khớp nối cao su từ bánh đà động cơ sang bơm; hoặc van an toàn tổng (main relief valve) bị kẹt hoàn toàn ở vị trí xả nhớt về thùng do dính mạt ba-vớ.

  • Cách xử lý: Kiểm tra chuyển động quay của trục bơm khi khởi động máy. Nếu trục vẫn quay, bạn tháo van an toàn tổng để vệ sinh lõi van và hạt bi làm kín. Trường hợp khớp nối gãy, bạn cần thay mới bộ đệm cao su giảm chấn bánh đà.

Máy xúc nguội không làm việc được nhưng máy nóng lại hoạt động

Đây là lỗi thường xảy ra vào buổi sáng sớm khi mới khởi động thiết bị, máy cần thời gian nổ máy khá lâu mới có thể di chuyển được.

  • Nguyên nhân: Hỏng rơ-le nhiệt hoặc cảm biến nhiệt độ dầu thủy lực gửi tín hiệu sai về hộp điều khiển điện tử (hộp ECU); độ nhớt của dầu quá cao khi nguội làm nghẽn đường dầu hút của bơm cấp pilot; hoặc ty van điện từ bị kẹt do dầu bẩn đông đặc.

  • Cách xử lý: Thay thế loại dầu thủy lực có cấp độ nhớt phù hợp với khí hậu khu vực làm việc (thường dùng ISO VG 46 hoặc 68). Kiểm tra hệ thống điện điều khiển và thay thế các rơ-le hoặc cảm biến báo nhiệt bị hỏng.

Các sự cố phát sinh sau khi thay thế đường ống thủy lực

Việc thay mới ống mềm thủy lực tưởng chừng đơn giản nhưng nếu thao tác không đúng kỹ thuật sẽ dẫn đến các sự cố vận hành phát sinh ngoài ý muốn.

Động cơ không thể đề nổ sau khi thay ống mới

Sau khi bị bục ống tuy-ô và lắp ống mới vào, tài xế bật chìa khóa nhưng máy đề rất nặng hoặc không thể nổ máy.

  • Nguyên nhân: Trong quá trình ép ống hoặc lắp đặt, mạt cao su và phoi sắt lọt vào đường ống đi thẳng vào làm kẹt ty ngăn kéo ở trạng thái luôn mở tải; hoặc thợ kỹ thuật lắp ngược chiều van một chiều khiến bơm chính luôn chịu áp lực cực đại ngay khi trục cơ vừa quay.

  • Cách xử lý: Nới lỏng đường ống xả của bơm thủy lực để giảm tải mồi, sau đó tiến hành đề máy kiểm tra. Bạn cần tháo ống mới ra để vệ sinh thông rửa cặn bẩn bên trong, đồng thời kiểm tra lại sơ đồ lắp đặt van một chiều xem đã đúng chiều dòng chảy hay chưa.

Hệ thống quay toa bị yếu hoặc mất tác dụng sau khi thay ống

Máy xúc vẫn di chuyển và nâng hạ cần bình thường nhưng riêng thao tác quay bàn xoay lại chuyển động rất chậm hoặc không thể quay.

  • Nguyên nhân: Lắp nhầm giữa đường cấp dầu chính và đường hồi dầu xả đáy của motor quay toa; hoặc ống mềm có đường kính trong nhỏ hơn so với ống nguyên bản của nhà sản xuất, làm bóp nghẹt lưu lượng dầu cấp tới motor.

  • Cách xử lý: So sánh kích thước đường kính trong của ống cũ và ống mới để chọn đúng loại chịu áp phù hợp. Bạn cần kiểm tra lại sơ đồ đường dầu tại motor quay toa, đảm bảo các đầu nối kết nối đúng cổng cấp áp và cổng xả về thùng.

Giải pháp hỗ trợ kỹ thuật từ công ty Cơ Giới Miền Nam

Xác định chính xác pan bệnh thủy lực đòi hỏi kinh nghiệm thực tế cùng trang thiết bị đo đạc chuyên sâu. Nếu thiết bị của bạn gặp phải các hiện tượng di chuyển yếu kéo dài mà việc vệ sinh cơ bản không mang lại hiệu quả, hãy liên hệ ngay với dịch vụ sửa chữa xe xúc lật chuyên nghiệp của chúng tôi.

Công ty Cơ Giới Miền Nam cung cấp các dịch vụ kỹ thuật toàn diện cho thiết bị cơ giới:

  • Đo đạc, kiểm tra lưu lượng và áp suất hệ thống thủy lực tận chân công trình bằng thiết bị điện tử.

  • Phục hồi bơm thủy lực, motor di chuyển, motor quay toa và mạ rà cụm ngăn kéo phân phối đạt độ chính xác cao.

  • Phân phối phụ tùng bơm, bộ ruột motor, gioăng phớt chịu nhiệt chính hãng cho các dòng máy Komatsu, Kobelco, Hitachi, Doosan, Hyundai.

  • Đội ngũ kỹ sư cơ động sẵn sàng có mặt xử lý sự cố nhanh chóng trên toàn khu vực miền Nam, giúp thiết bị của bạn sớm vận hành trở lại.

Câu hỏi thường gặp về lỗi máy xúc di chuyển yếu

Nguyên nhân khiến máy xúc chỉ di chuyển yếu ở một bên dải xích là gì?

Tình trạng yếu một bên dải xích thường do mòn phớt khớp quay trung tâm ở nhánh dầu cấp cho bên xích đó, hỏng motor chân chạy hoặc đĩa ma sát trong cụm giảm tốc bị mòn trượt. Ngoài ra, van trượt điều khiển nhánh di chuyển tương ứng bị kẹt cũng dẫn đến hiện tượng này.

Bao lâu nên kiểm tra và thay thế dầu thủy lực máy xúc một lần?

Theo khuyến cáo tiêu chuẩn, bạn nên kiểm tra mức dầu thủy lực hằng ngày trước ca làm việc. Thời gian thay thế dầu thủy lực định kỳ rơi vào khoảng 2.000 đến 4.000 giờ làm việc (tùy thuộc vào môi trường bụi bẩn và loại dầu sử dụng), đồng thời lọc dầu thủy lực cần được thay mới sau mỗi 500 đến 1.000 giờ vận hành.

Đánh giá post